Bộ trưởng Nội vụ: Dự kiến từ năm 2027 có thêm ngày 27/7 nghỉ hưởng nguyên lương

Quốc hội sáng nay thảo luận Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Lao động, Luật Lưu trữ, Luật Bình đẳng giới, Luật Hoạt động chữ thập đỏ và Luật Việc làm.

Với Bộ luật Lao động, dự thảo luật quy định hằng năm người lao động được nghỉ hưởng nguyên lương 11 ngày, bổ sung ngày 24/11 là Ngày Văn hóa Việt Nam, nâng tổng số ngày nghỉ lên 12.

Đại biểu Nguyễn Sỹ Hội (đoàn Nghệ An) đề xuất Quốc hội bổ sung vào luật 1 ngày nghỉ, quy định ngày Thương binh - Liệt sĩ 27/7 hằng năm người lao động được nghỉ hưởng nguyên lương.

Ông phân tích, đất nước đã có nhiều đổi mới, kinh tế - xã hội phát triển, Đảng và Nhà nước rất quan tâm đến an sinh xã hội, xóa đói giảm nghèo, đặc biệt quan tâm người có công.

Hướng đến dịp kỷ niệm ngày Thương binh - Liệt sĩ, đại biểu ghi nhận công tác tuyên truyền, giáo dục được chú trọng. Các tổ chức, đoàn thể từ Trung ương đến địa phương có nhiều hoạt động thăm hỏi Mẹ Việt Nam Anh hùng, gia đình liệt sĩ, thương bệnh binh; tổ chức tu sửa, thắp hương, thắp nến tri ân tại các nghĩa trang và đài tưởng niệm liệt sĩ, thể hiện đạo lý "uống nước nhớ nguồn" của dân tộc.

Qua gặp gỡ, tiếp xúc với các gia đình người có công, cựu chiến binh, cựu thanh niên xung phong, cựu dân công hỏa tuyến và nhân dân, ông Hội cho biết nhiều cử tri có tâm tư, nguyện vọng đề nghị Quốc hội bổ sung 27/7 là ngày người lao động được nghỉ hưởng nguyên lương.

Ông cho biết thêm, tại hội nghị thẩm tra các dự luật trên hồi đầu tháng 10 của Ủy ban Văn hóa và Xã hội, nhiều ý kiến cũng đề nghị người lao động được nghỉ vào ngày 27/7. Quan điểm nhất quán của Đảng là hoạt động đền ơn đáp nghĩa, tri ân người có công phải được thực hiện hằng ngày, thường xuyên, liên tục theo đạo lý truyền thống của dân tộc.

Ông dẫn chứng hoạt động tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ được triển khai đồng bộ, quyết liệt thời gian qua. Khi Ban chỉ đạo quốc gia phát động Chiến dịch 500 ngày đêm, việc này đã tạo ra sự lan tỏa rộng khắp, đáp ứng niềm mong mỏi của nhiều gia đình liệt sĩ.

“Lễ truy điệu và an táng liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng, TPHCM đã tạo ra hiệu ứng thiêng liêng và xúc động sâu sắc trong lòng người dân. Không chỉ cán bộ, đảng viên mà nhân dân, học sinh, sinh viên, những người lao động tự do bán vé số, nhặt ve chai cũng đứng chờ đợi hàng giờ để được tiễn biệt các liệt sĩ về với đất mẹ”, ông chia sẻ.

Ông bày tỏ việc tri ân ngày Thương binh - Liệt sĩ hằng năm là nhiệm vụ thiêng liêng của Đảng và của cả hệ thống chính trị. Nếu Quốc hội đưa quy định ngày này vào luật cho người lao động được nghỉ, mỗi cá nhân sẽ có thời gian thực hiện các hoạt động tri ân cùng với dòng họ, gia đình, bạn bè và địa phương.

Đề xuất tài xế công nghệ, shipper được đóng BHXH bắt buộc từ năm 2028

Với Luật BHXH, dự thảo bổ sung, sửa đổi quy định theo hướng Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết định việc tham gia BHXH bắt buộc đối với người làm việc không có quan hệ lao động, người làm việc trên nền tảng số có việc làm, thu nhập ổn định, thường xuyên trên cơ sở đề xuất của Chính phủ phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội từng thời kỳ.

Đại biểu Lê Hữu Trí (Khánh Hòa) ủng hộ chủ trương mở rộng đối tượng tham gia BHXH bắt buộc đối với người lao động trên nền tảng số và người làm việc không có quan hệ lao động, nhất là đối với lao động phi chính thức, người giao hàng, tài xế công nghệ và những người có thu nhập từ nền tảng số.

Ông đánh giá đây là nhóm lao động ngày càng đông nhưng khả năng tiếp cận các chính sách an sinh còn hạn chế. Tuy nhiên, ông cho rằng cần phân biệt rõ giữa mục tiêu với phương thức thực hiện.

Nếu quy định đối tượng tham gia quá rộng trong khi chưa xác định rõ ai có nghĩa vụ đóng, căn cứ tính mức đóng, trách nhiệm của nền tảng số và cơ chế bảo vệ người lao động thì chính sách có thể phát sinh tranh chấp và tạo thêm gánh nặng cho những người có thu nhập thấp, không ổn định.

Ngoài ra, với người lao động làm việc theo chuyến, theo đơn hàng hoặc nhiều nền tảng cùng một lúc thì việc xác định thu nhập làm căn cứ đóng và phân chia trách nhiệm giữa các bên không đơn giản. Nếu thiết kế chính sách không phù hợp, người lao động có thể sẽ tăng chi phí trước mắt nhưng chưa thấy rõ lợi ích lâu dài, từ đó tìm cách né tránh tham gia.

Vì vậy, đại biểu đề nghị nghiên cứu quy định cụ thể nhóm đối tượng, thời điểm áp dụng, phương thức đóng và trách nhiệm của các bên. Ông đề xuất đánh giá tác động đối với từng nhóm lao động, xem xét lộ trình thực hiện từ năm 2028 đối với nhóm lao động trên nền tảng số nếu chưa đủ điều kiện triển khai ngay để có thời gian hoàn thiện pháp luật, kết nối dữ liệu giữa cơ quan BHXH, cơ quan thuế và các nền tảng số, đồng thời tuyên truyền và tạo sự đồng thuận.

Ông cũng đồng tình với việc phát triển các hình thức bảo hiểm hưu trí bổ sung nhằm đa dạng hóa nguồn thu nhập khi về già, giảm áp lực lên hệ thống an sinh cơ bản. Tuy nhiên, chính sách này cần được xây dựng trên cơ sở đánh giá đầy đủ.

Đại biểu đề nghị chưa mở rộng hoặc thay đổi đối tượng thụ hưởng khi chưa đánh giá đầy đủ hiệu quả thực hiện chính sách này. Đặc biệt, chúng ta cần có cơ chế giám sát chặt chẽ để tránh lợi dụng chính sách ưu đãi thuế, biến quỹ hưu trí bổ sung thành công cụ huy động vốn hoặc trốn tránh nghĩa vụ thuế.

Phát biểu giải trình sau đó, Bộ trưởng Nội vụ Nguyễn Tiến Hải cho biết, dự thảo Luật thể chế hóa Nghị quyết số 80 của Bộ Chính trị. Theo đó, quy định nêu rõ, ngày 24/11 hằng năm là Ngày Văn hóa Việt Nam, người lao động được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương, bắt đầu áp dụng từ năm 2026. Bộ trưởng sẽ tiếp thu ý kiến thẩm tra, ý kiến của các đại biểu Quốc hội và ý kiến kết luận của cơ quan có thẩm quyền, cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp thu vào Bộ luật Lao động để bổ sung Ngày Thương binh – Liệt sĩ (27/7) hằng năm người lao động được nghỉ làm việc, hưởng nguyên lương.

Ngày nghỉ này dự kiến sẽ áp dụng từ năm 2027 nhằm tạo điều kiện để người lao động tham gia các hoạt động tri ân các tiền nhân có công với Tổ quốc, người có công với cách mạng, tiếp tục phát huy truyền thống cao đẹp của dân tộc.